Στα κάγκελα βρίσκονται χιλιάδες μικροϊδιοκτήτες, που έχουν οικόπεδα σε μικρούς οικισμούς της Ελλάδας και βλέπουν σε μια νύχτα την περιουσία τους να χάνει ως και το 90% της αξίας της.
Με βάση το νέο Προεδρικό Διάταγμα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΦΕΚ Δ 194/15.04.2025), που επανακαθορίζει τους όρους χρήσεων γης και δόμησης σε οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων, για να είναι ένα οικόπεδο άρτιο και οικοδομήσιμο πρέπει να έχει εμβαδόν άνω των δύο στρεμμάτων, με πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
Η διάταξη αυτή ισχύει για τα οικόπεδα που βρίσκονται στον ιστορικό πυρήνα του κάθε οικισμού. Για τα οικόπεδα που βρίσκονται στο συνεκτικό ή στο διάσπαρτο τμήμα του οικισμού που δημιουργήθηκε μετά το 1923 και ως το 1983 ισχύουν διαφορετικοί κανόνες.
Παράλληλα ανακαλούνται επεκτάσεις των οικισμών που δημιουργήθηκαν από το 1983 και μετά, σε συμμόρφωση με σχετική νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ). Η απόφαση αφορά οικισμούς που δεν εμπίπτουν σε παραθεριστικές παραλιακές περιοχές οι οποίες είχαν καθοριστεί σε Ζώνες Οικιστικού Ελέγχου των νομών Αττικής, Εύβοιας, Κορινθίας, Θεσσαλονίκης, Πιερίας και Χαλκιδικής.
Απαξίωση περιουσιών
Εύλογα το νέο καθεστώς έχει κάνει χιλιάδες ιδιοκτήτες να χάσουν κυριολεκτικά τη γη κάτω από τα πόδια τους, αφού τα οικόπεδά τους θα μετατραπούν σε μη οικοδομήσιμα χωράφια. Η πλέον ριζική ανατροπή είναι ότι ιδιοκτησίες που μέχρι τώρα βρίσκονταν εντός των ορίων του κάθε οικισμού – όπως είχαν οριστεί με αυτοδιοικητικές αποφάσεις από το 1983 και μετά – πλέον βρίσκονται εκτός ορίων. Αυτόματα κινδυνεύουν να μετατραπούν από άρτιες και οικοδομήσιμες σε αγροτεμάχια, χάνοντας το μεγαλύτερο μέρος της αξίας τους.
Το προεδρικό διάταγμα προβλέπει μεταβατικές διατάξεις για οικοδομικές άδειες που έχουν ήδη εγκριθεί αλλά και 15 κατηγορίες εξαιρέσεων για προστατευόμενες περιοχές.
Ιδιοκτήτες στα πρόθυρα νευρικής κρίσης
Οι πρώτες έντονες αντιδράσεις στις δυσμενείς αλλαγές των όρων δόμησης και οριοθέτησης των μικρών οικισμών ήρθαν από την Κρήτη. Η Ένωση Ιδιοκτητών Ακινήτων Νομού Ηρακλείου (ΕΝΙΔΑΝΙ), μέλος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), απήυθυνε αγωνιώδη επιστολή στον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Σταύρο Παπασταύρου.
Ο πρόεδρος της ΕΝΙΔΑΝΙ και αντιπρόεδρος της ΠΟΜΙΔΑ Κώστας Αράπογλου, προειδοποίησε ότι η μείωση των ορίων των υφιστάμενων οικισμών, θα μετατρέψει χιλιάδες ιδιοκτησίες σε μη οικοδομήσιμες, με αποτέλεσμα την πλήρη απαξίωσή τους.
Ο ίδιος υπενθυμίζει το αρνητικό προηγούμενο με τις δεκάδες χιλιάδες ιδιοκτησίες ανά την επικράτεια, που απαξιώθηκαν μετά την κατάργηση των παρεκκλίσεων στην εκτός σχεδίου δόμηση (Ν4759/2020), καθώς μετατράπηκαν από οικόπεδα σε αγροτεμάχια.
«Οι ραγδαίες και δυσμενείς εξελίξεις αυτές είναι φανερό ότι παραβιάζουν βάναυσα τις διατάξεις περί προστασίας της ιδιοκτησίας, τόσο του Συντάγματός μας, όσο και όλων των διεθνών συνθηκών στις οποίες έχει προσχωρήσει η χώρα μας» σημειώνουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων.
Πλήγμα στις τοπικές οικονομίες
Οι ενώσεις των ιδιοκτητών χτυπάνε καμπανάκι για τη συρρίκνωση των ορίων των οικισμών, η οποία θα πλήξει και τις τοπικές οικονομίες. Το γεγονός αυτό με τη σειρά του θα εντείνει την αστυφιλία και την ερήμωση της υπαίθρου. Επιπλέον, υπογραμμίζουν, ότι θα οξύνει το στεγαστικό πρόβλημα για τους δημόσιους υπάλληλους που διορίζονται στην περιφέρεια και για τους εποχικούς εργαζόμενους – στον τουρισμό και τις αγροτικές εργασίες – που ήδη ασφυκτιούν από τα πανύψηλα ενοίκια και την έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών.
Ως ύστατο επιχείρημα για να πείσουν την κυβέρνηση να αναθεωρήσει οι ιδιοκτήτες επισείουν τον κίνδυνο να επηρεαστεί αρνητικά το «βαρύ πυροβολικό» των ξένων επενδύσεων, που δεν είναι άλλο από το real estate, μέσω και της Golden Visa.
Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, εξαιτίας των νέων αλλαγών, σε συνδυασμό με τις απαγορεύσεις στην εντός σχεδίου δόμηση λόγω της αμφισβήτησης του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού, «χιλιάδες ξένοι που έχουν επενδύσει στη χώρα μας ενδέχεται να χάσουν κάθε εμπιστοσύνη λόγω της απαξίωσης των επενδύσεών τους, και να δημιουργηθεί διεθνώς η αντίληψη ότι το ελληνικό κράτος φέρεται αναξιόπιστα στους επενδυτές»
Αντιδράσεις από την ΚΕΔΕ
Την αναστάτωση που έχει προκληθεί στις τοπικές κοινωνίες αντανακλά και η αντίδραση της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ). Με ομόφωνη απόφασή της είχε εκφράσει τη διαφωνία της με το προωθούμενο σχέδιο ΠΔ, ιδίως σε ό,τι αφορά τον επανακαθορισμό των ορίων των οικισμών. Η ΚΕΔΕ έχει αιτηθεί συνάντηση με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την εξεύρεση μιας εφαρμόσιμης λύσης.
Πηγή: in.gr
