Εξωτερική άποψη της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη

Τμήματα υπόγειου δικτύου συνολικού μήκους 420 μέτρων έχουν καθαριστεί κάτω από την Αγία Σοφία, στο πλαίσιο των εργασιών αποκατάστασης του ιστορικού μνημείου στην Κωνσταντινούπολη. Οι έρευνες έχουν εντοπίσει έξι υπόγειους χώρους και εννέα σήραγγες, ενώ οι τουρκικές αρχές εξετάζουν το ενδεχόμενο κάποια σημεία να γίνουν μελλοντικά προσβάσιμα στους επισκέπτες.

Τα στοιχεία παρουσίασε την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού της Τουρκίας, Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, κατά την επίσκεψή του στους υπόγειους χώρους. Όπως ανέφερε, από τις εργασίες στον Κήπο του Βεζίρη και στον δυτικό κήπο απομακρύνθηκαν σχεδόν 3.000 τόνοι χώματος και άλλων υλικών επίχωσης.

Το μήκος των 420 μέτρων αφορά το άθροισμα των τμημάτων που έχουν καθαριστεί και όχι μία ενιαία υπόγεια σήραγγα. Εικόνες από τις εργασίες παρουσιάστηκαν και από το τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο CNN Türk.

Έξι χώροι και εννέα υπόγειες σήραγγες

Στον δυτικό κήπο καταγράφηκαν έξι διαφορετικοί υπόγειοι χώροι που σχετίζονται με εννέα σήραγγες. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παρουσίασε ο Ερσόι, τρεις από τους χώρους συνδέονταν με τα υπόγεια τμήματα του παλαιού αιθρίου της Αγίας Σοφίας. Σε επτά από τις εννέα σήραγγες έχει ήδη απομακρυνθεί το υλικό που τις είχε καλύψει, ενώ στις υπόλοιπες δύο συνεχίζονται η αποτύπωση και η τεκμηρίωση.

Οι ειδικοί μελετούν επίσης ένα μεγαλύτερο υπόγειο πέρασμα και την πιθανή σχέση του με το ιστορικό οδικό δίκτυο της Κωνσταντινούπολης. Η σύνδεση αυτή παραμένει υπό διερεύνηση και δεν έχει επιβεβαιωθεί ο αρχικός προορισμός της στοάς.

Ίχνη παλαιότερης οικοδομικής φάσης

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εργασίες σε υπόγεια ταφική κατασκευή, στον Κήπο του Βεζίρη. Εκεί, οι ερευνητές προχώρησαν περίπου 1,5 μέτρο βαθύτερα από το δάπεδο που ήταν καλυμμένο με λάσπη και εντόπισαν αρχιτεκτονικά κατάλοιπα τα οποία, κατά την πρώτη εκτίμηση, ενδέχεται να προηγούνται της σημερινής μορφής της Αγίας Σοφίας.

Η ηλικία των καταλοίπων δεν έχει προσδιοριστεί οριστικά. Οι εργασίες συνεχίζονται με στόχο την τεκμηρίωση των διαφορετικών φάσεων του μνημείου, αλλά και την προστασία των υπόγειων κατασκευών.

Οι στοές έχουν ενδιαφέρον και για την ιστορία των υποδομών της Πόλης, καθώς τμήματα του δικτύου φαίνεται ότι συνδέονταν με τη διανομή νερού και την απομάκρυνση των ομβρίων. Το πρόγραμμα συντήρησης περιλαμβάνει επίσης ενίσχυση τοιχοποιιών και αποκατάσταση φθορών σε θόλους.

Θα μπορούν να τις επισκεφθούν οι πολίτες;

Οι τουρκικές αρχές προσανατολίζονται στην εκπόνηση ειδικής μελέτης, ώστε ορισμένοι από τους υπόγειους χώρους να παρουσιαστούν μελλοντικά στο κοινό. Για να προχωρήσει ένα τέτοιο σχέδιο, θα πρέπει να διασφαλιστούν η στατική προστασία των κατασκευών και η ασφάλεια των επισκεπτών.

Προς το παρόν δεν έχει ανακοινωθεί ούτε ποια τμήματα θα είναι επισκέψιμα ούτε χρονοδιάγραμμα ανοίγματος. Παράλληλα εξετάζεται κατά πόσον το παλαιό υπόγειο δίκτυο θα μπορούσε να συνεισφέρει στον αερισμό του μνημείου, χωρίς να επηρεαστεί η ιστορική του φυσιογνωμία.

Προηγούμενο άρθροΠαρενοχλούσε ανήλικα μέσα στο σχολείο – Στο Δαφνί 44χρονος