Για πρώτη φορά, αστρονόμοι αναφέρουν ότι κατάφεραν να εντοπίσουν ραδιοεκπομπή που προέρχεται άμεσα από έναν πλανήτη έξω από το Ηλιακό Σύστημα. Και όχι, δεν πρόκειται για μήνυμα εξωγήινου πολιτισμού.
Το σήμα προέρχεται από τον γιγάντιο εξωπλανήτη β Pictoris b, περίπου 63 έτη φωτός από τη Γη. Η ομάδα των Kevin N. Ortiz Ceballos, Edo Berger και Yvette Cendes χρησιμοποίησε το ραδιοτηλεσκόπιο MeerKAT στη Νότια Αφρική και αποδίδει την εκπομπή σε φυσική διεργασία που συνδέεται με το ισχυρό μαγνητικό πεδίο του πλανήτη.
Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν στις 15 Σεπτεμβρίου 2026 σε επιστημονικό preprint και δεν έχουν ακόμη περάσει από peer review.
Ένα σήμα που δεν έρχεται από το άστρο
Οι πλανήτες του Ηλιακού Συστήματος μπορούν να παράγουν αυρικές ραδιοεκπομπές όταν φορτισμένα σωματίδια αλληλεπιδρούν με τα μαγνητικά τους πεδία. Το μεγάλο πρόβλημα στους εξωπλανήτες ήταν μέχρι σήμερα ότι οι πιθανές ραδιοεκπομπές δεν μπορούσαν να αποδοθούν χωρίς αμφιβολία στον ίδιο τον πλανήτη και όχι στο μητρικό του άστρο.
Στην περίπτωση του β Pictoris b, οι ερευνητές αναφέρουν γρήγορες και επαναλαμβανόμενες εκλάμψεις, με ισχυρή κυκλική πόλωση, καθώς και πιο σταθερή εκπομπή σε συχνότητες από 0,85 έως 3,5 GHz. Η θέση της ραδιοπηγής συμπίπτει με τον πλανήτη και διαχωρίζεται από το άστρο β Pictoris.
Το μαγνητικό πεδίο ενός κόσμου 63 έτη φωτός μακριά
Η ομάδα ερμηνεύει το φαινόμενο ως ακτινοβολία electron cyclotron maser, τον ίδιο βασικό μηχανισμό που βρίσκεται πίσω από ισχυρές αυρικές ραδιοεκπομπές πλανητών του δικού μας συστήματος.
Από τη συχνότητα της εκπομπής οι επιστήμονες εκτιμούν ότι το μαγνητικό πεδίο στην περιοχή όπου παράγεται το σήμα φτάνει τουλάχιστον τα 1,25 kilogauss. Αν η ερμηνεία επιβεβαιωθεί, πρόκειται για την πρώτη άμεση μέτρηση της ισχύος του μαγνητικού πεδίου ενός εξωπλανήτη με αυτή τη μέθοδο.
Γιατί έχει σημασία
Τα μαγνητικά πεδία δεν είναι απλώς μια λεπτομέρεια της πλανητικής φυσικής. Επηρεάζουν την αλληλεπίδραση ενός πλανήτη με τον αστρικό άνεμο, μπορούν να παίξουν ρόλο στην απώλεια της ατμόσφαιρας και προσφέρουν πληροφορίες για το εσωτερικό του.
Η δυνατότητα να «ακούμε» τέτοιες εκπομπές ανοίγει επομένως έναν διαφορετικό τρόπο μελέτης κόσμων που βρίσκονται δεκάδες έτη φωτός μακριά. Δεν ακούσαμε εξωγήινους. Για πρώτη φορά, όμως, φαίνεται ότι ακούσαμε απευθείας τη φυσική ενός άλλου πλανήτη να εκπέμπει στο ραδιοφωνικό φάσμα.
