Σε πλήρη εφαρμογή τίθεται με την εκπνοή του τρέχοντος έτους η δεύτερη φάση του νομοθετικού πλαισίου που αφορά την εκκαθάριση των μητρώων των ελληνικών δημόσιων Πανεπιστημίων. Η 31η Δεκεμβρίου 2025 είναι η ημερομηνία ορόσημο, κατά την οποία προβλέπεται η αυτόματη διαγραφή για τους φοιτητές που έχουν υπερβεί την ανώτατη χρονική διάρκεια σπουδών και δεν εμπίπτουν στις κατηγορίες των εξαιρέσεων.
Τα δεδομένα και η «δεύτερη ευκαιρία»
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, ο αριθμός των ανενεργών φοιτητών που αναμένεται να απωλέσουν τη φοιτητική τους ιδιότητα υπολογίζεται περίπου στους 280.000. Πρόκειται για περιπτώσεις που έχουν ξεπεράσει κατά πολύ τα προβλεπόμενα έτη φοίτησης και δεν προχώρησαν στις απαραίτητες ενέργειες για την ολοκλήρωση των σπουδών τους.
Αξίζει να σημειωθεί πως το θεσμικό πλαίσιο που ψηφίστηκε το περασμένο καλοκαίρι έδωσε τη δυνατότητα επανένταξης. Συγκεκριμένα, 35.000 φοιτητές αξιοποίησαν τη σχετική πρόβλεψη, τη λεγόμενη «δεύτερη ευκαιρία», καταφέρνοντας να διατηρήσουν τη θέση τους στα ιδρύματα και να συνεχίσουν την προσπάθεια για τη λήψη του πτυχίου τους.
Ο στόχος της ρύθμισης
Από την πλευρά του Υπουργείου Παιδείας τονίζεται πως η συγκεκριμένη διαδικασία δεν έχει τιμωρητικό χαρακτήρα, αλλά στοχεύει στον εξορθολογισμό της λειτουργίας των ΑΕΙ. Σκοπός είναι να δημιουργηθεί ένα λειτουργικό πλαίσιο όπου τα Ιδρύματα θα μπορούν να προγραμματίζουν τις ανάγκες τους βασιζόμενα στον πραγματικό αριθμό των ενεργών φοιτητών, ενώ παράλληλα τα πτυχία θα αντανακλούν ουσιαστική ακαδημαϊκή πορεία.
Ποιοι εξαιρούνται από τη διαγραφή
Ο νόμος προβλέπει συγκεκριμένες δικλείδες ασφαλείας για φοιτητές που αντιμετωπίζουν αντικειμενικές δυσκολίες. Από την αυτόματη διαγραφή εξαιρούνται:
-
Τα άτομα με αναπηρία άνω του 50%.
-
Όσοι αντιμετωπίζουν σοβαρούς λόγους υγείας.
-
Οι φοιτητές που έχουν σοβαρές οικογενειακές ή κοινωνικές υποχρεώσεις.
-
Οι εργαζόμενοι φοιτητές (που απασχολούνται αποδεδειγμένα άνω των 20 ωρών την εβδομάδα).
-
Οι αθλητές με εντατικό πρόγραμμα και διακρίσεις.
Για τις παραπάνω κατηγορίες προβλέπεται η δυνατότητα υπέρβασης της ανώτατης διάρκειας φοίτησης ή καθεστώς μερικής φοίτησης.
Οι προϋποθέσεις που ίσχυσαν
Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με το πλαίσιο που ψηφίστηκε, δικαίωμα ολοκλήρωσης σπουδών (με παράταση δύο εξαμήνων) είχαν όσοι φοιτητές είχαν κατοχυρώσει το 70% των μαθημάτων ή των πιστωτικών μονάδων του προγράμματος σπουδών τους και είχαν συμμετάσχει σε εξετάσεις τουλάχιστον δύο φορές τα τελευταία δύο χρόνια. Όσοι δεν πληρούσαν αυτά τα κριτήρια ή δεν υπέβαλαν τη σχετική αίτηση μετά την εξεταστική του Σεπτεμβρίου, οδηγούνται πλέον σε διαγραφή με την αλλαγή του έτους.
Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ), κατά την ακαδημαϊκή χρονιά 2023-24, οι ενεργοί φοιτητές ανέρχονταν σε 352.099, ενώ οι ανενεργοί ήταν 351.758.
