Ο Σύλλογος που γεννήθηκε για να αναβαθμίσει τον ρόλο της γυναίκας και να βάλει την πατριαρχία στο περιθώριο
Του Κώστα Ζοργιού
Δεδομένου ότι φτάσαμε στο 2025 και συζητάμε ακόμα για τα αυτονόητα, δεν χρειάζονται και πολλές εισαγωγές για να αντιληφθεί κανείς πόσο πατριαρχική σε αντιλήψεις ήταν η κοινωνία 30 χρόνια πριν και πόσο υποτιμημένος στο μυαλό μιας μεγάλης μερίδας κόσμου, ο ρόλος της γυναίκας. Πόσω μάλλον σε μια κλειστή κοινωνία, όπως αυτή του Μαραθώνα.
Κοινά προβλήματα, κοινές ανησυχίες, μια καθημερινότητα δύσκολη, αλλά και μια φλόγα που χρειαζόταν απλώς τη σπίθα για να ανάψει. Το πρώτο σπίρτο το κράτησε στα χέρια της μια ομάδα 6-7 γυναικών, τόσο αποφασισμένων να αλλάξουν τα δεδομένα για το σύνολο των ομόφυλών τους, που μέσα σε διάστημα λίγων εβδομάδων πολλαπλασιάστηκαν σε πλήθος αλλά και δυναμική.
Ο πυρήνας, οι πρώτες συναντήσεις και το ξεκίνημα
Οι πρώτες συναντήσεις έγιναν στην Κλακέτα, στην Παραλία Μαραθώνα και στην πιτσαρία του Τσάρλι και όλα πήραν τον δρόμο τους. Ο Σύλλογος Γυναικών Μαραθώνα ιδρύθηκε επίσημα με καταστατικό τον Σεπτέμβριο του 1995 με στόχο να αποτελέσει πυλώνα στήριξης και ενδυνάμωσης της γυναίκας, να αναβαθμίσει τον ρόλο της, να δώσει διεξόδους σε όσες ζούσαν μόνες και επέλεγαν τη «σιγουριά» της απομόνωσης για να μην κακοχαρακτηριστούν, να αλλάξει ριζικά τη νοοτροπία, αλλά και τον ίδιο τον Μαραθώνα.
Ο κεντρικός πυρήνας είχε πολύ ξεκάθαρο σχέδιο δράσης και τη διορατικότητα να αντιληφθεί ότι η πραγματική αλλαγή έρχεται μέσα από επιμέρους αλλαγές. Ο Σύλλογος αποφάσισε να αγκαλιάσει όλους τους τομείς, κοινωνικούς, ανθρωπιστικούς και πολιτιστικούς και οργανώθηκε δίνοντας στα περισσότερα από 50 ιδρυτικά μέλη του ρόλους. Παράλληλα, οργάνωσε τις πρώτες εκλογές που καθόρισαν το 11μελές διοικητικό συμβούλιο, το οποίο με τα χρόνια μειώθηκε σε 7μελές για να είναι πιο λειτουργικό.
Οι δράσεις
Μία από τις πρώτες δράσεις είχε φιλανθρωπικό χαρακτήρα και ισχυρό συμβολισμό. Ήταν Χριστούγεννα του 1995, όταν ο Σύλλογος Γυναικών οργάνωσε παζάρι με στόχο να ενισχυθούν οικονομικά άπορες συμπολίτισσες. Από τότε μέχρι και σήμερα, που ο Σύλλογος μετρά περισσότερα από 300 μέλη, τα περισσότερα εκ των οποίων ενεργά, έχουν γίνει πολύ σημαντικές δράσεις, όχι μόνο στον Μαραθώνα, αλλά σε διάφορα μέρη της χώρας.
Ενδεικτικά αναφέρουμε τις δύο ετήσιες εθελοντικές αιμοδοσίες, την οικονομική ενίσχυση σε φορείς όπως οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα και το Χαμόγελο του Παιδιού, την υλική βοήθεια σε Παμμακάριστο, Χωριά SOS και κοινότητα απεξάρτησης «Ιθάκη», την πολύπλευρη στήριξη των πυρόπληκτων στο Μάτι αλλά και πληγέντων από άλλες φυσικές καταστροφές. Έχουν διοργανωθεί ημερίδες για την Ψυχική και τη Σωματική Υγεία, ομιλίες για τη Δωρεά Οργάνων, εκδηλώσεις στήριξης και συμπαράστασης στον παλαιστινιακό λαό, επισκέψεις στον Οίκο Τυφλών.
Οι πρωτοβουλίες και η προοδευτική πορεία
Κρίνοντας από τις πρωτοβουλίες και τις διαχρονικές επιλογές του Συλλόγου αντιλαμβάνεται ο καθένας πόσο προοδευτική ήταν ανέκαθεν η φιλοσοφία του. Δεν αποτελεί, λοιπόν, έκπληξη ούτε ότι κάθε χρόνο βραβεύει παιδιά από τα σχολεία του Μαραθώνα που περνούν σε ανώτατες σχολές κάνοντας συνειδητή επιλογή να αγκαλιάσει τη νέα γενιά, ούτε ότι μέσα από εκδηλώσεις και ομιλίες ανέδειξε θέματα όπως η ισότητα των φύλων, η γυναικεία αυτοεκτίμηση και η ενδοοικογενειακή βία.
Σε όλα τα παραπάνω προσθέστε τις δεκάδες εκδρομές που έχουν πραγματοποιηθεί όλα αυτά τα χρόνια και τις αμέτρητες θεατρικές παραστάσεις, συναυλίες και πολιτιστικές εκδηλώσεις που έχει παρακολουθήσει ο Σύλλογος Γυναικών. Είναι η διέξοδος που στόχευε εξ αρχής να προσφέρει σε Μαραθωνίτισσες που ζούσαν μοναχικά, αλλά και η ανάγκη να αναπτυχθούν ισχυροί δεσμοί, να γεννηθούν παρέες, ικανές να φέρουν την αλλαγή.
Εδώ και περίπου δύο δεκαετίες, ο Σύλλογος διαθέτει δικό του τμήμα παραδοσιακών χορών που συμμετέχει σε γιορτές και φεστιβάλ και από φέτος παιδική χορευτική ομάδα.
Το κερδισμένο στοίχημα
Αν το στοίχημα να αλλάξει νοοτροπίες ήταν ένα από τα πρώτα που έβαλε ο Σύλλογος, το κέρδισε και μάλιστα πανηγυρικά. Ενώ τα πρώτα χρόνια αντιμετωπίστηκε με μεγάλη δυσπιστία, επιφυλακτικότητα και ενίοτε και με υποτίμηση από την τότε συντηρητική κοινωνία του Μαραθώνα, σήμερα την έχει φέρει κοντά της.
Οι σύζυγοι συνοδεύουν τις γυναίκες σε εκδηλώσεις, βοηθούν στη διοργάνωση δράσεων και είναι παρόντες στις σημαντικές στιγμές του Συλλόγου που τελικά λειτούργησε και προς όφελός τους, δεδομένου ότι, όπως λέει η πρόεδρος, Γεωργία Κάτσα «συνέβαλε ώστε να φτιαχτούν πιο υγιείς και ισορροπημένες σχέσεις. Βοήθησε, επίσης, να αναπτυχθεί περισσότερο ο τόπος μας, γιατί μια κοινωνία χωρίς δυναμικές γυναίκες, δεν είναι ισχυρή κοινωνία».
«Να αλλάξουν τη ζωή τους»
Το εντυπωσιακό με τον Σύλλογο Γυναικών Μαραθώνα είναι ότι στο πέρασμα των ετών όχι μόνο δεν έχασε τη δυναμική του, αλλά την ανέπτυξε. Μεγάλωσε. Κι όπως λέει η κα Κάτσα, έχει όραμα και στόχους.
«Κάποιοι από τους σημαντικότερους είναι να φέρουμε περισσότερες νέες κοπέλες κοντά μας. Να συνδράμουμε ώστε οι γυναίκες της περιοχής να συμμετέχουν πιο ενεργά στα κοινά, να έχουν μεγαλύτερη και πιο ισχυρή παρουσία στα κέντρα αποφάσεων. Και βέβαια να κερδίσουμε την εμπιστοσύνη γυναικών που κακοποιούνται, να βγουν μπροστά. Να μιλήσουν, να καταγγείλουν, να λάβουν βοήθεια, να αλλάξουν τη ζωή τους»…
ΟΙ ΠΡΟΕΔΡΟΙ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΜΑΡΑΘΩΝΑ
Νότα Μπυράκη 1995-1997 εκλιπούσα
Γεωργία Κάτσα 1998-2002
Χριστίνα Σάμιου 2003
Ασπασία Κάκαρη 2004
Κάτσα Γεωργία 2005-σήμερα
