Κατά τη διάρκεια εκτεταμένων υποβρύχιων ερευνών της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων στα ανοιχτά της Άνδρου, τα σόναρ πλευρικής σάρωσης κατέγραψαν μια ασυνήθιστη γεωμετρική ανωμαλία σε μεγάλο βάθος. Η κατάδυση τηλεκατευθυνόμενου ρομποτικού οχήματος (ROV) αποκάλυψε ένα από τα πιο καλοδιατηρημένα αρχαία ναυάγια που έχουν βρεθεί ποτέ στις Κυκλάδες: Ένα εμπορικό πλοίο του τέλους του 5ου αιώνα π.Χ., την περίοδο που ο ελληνικός κόσμος βρισκόταν στη δίνη του Πελοποννησιακού Πολέμου.
Το ανέπαφο φορτίο των αμφορέων
Το ξύλινο κύτος του πλοίου έχει θαφτεί κάτω από την άμμο, προστατεύοντας τη βασική δομή του σκαριού από τη φθορά. Στην επιφάνεια του πυθμένα ξεπροβάλλει μια επιβλητική πυραμίδα από περισσότερους από 650 αμφορείς, τοποθετημένους ακριβώς όπως είχαν στοιβαχτεί από τους ναυτικούς πριν από 2.400 χρόνια.
Οι περισσότεροι φέρουν άθικτα τα πώματα σφράγισης: Η ανάλυση της τυπολογίας τους έδειξε ότι προέρχονται από τα μεγάλα κέντρα παραγωγής του βορείου Αιγαίου, όπως η Χίος, η Μένδη και η Θάσος, φημισμένα για το ακριβό τους κρασί.
Οι εμπορικοί δρόμοι της κλασικής εποχής
Η ανακάλυψη προσφέρει ανεκτίμητα στοιχεία για τις θαλάσσιες εμπορικές αρτηρίες της κλασικής Ελλάδας. Το πλοίο φαίνεται ότι αιφνιδιάστηκε από σφοδρό βόρειο άνεμο ενώ προσπαθούσε να περάσει το επικίνδυνο στενό του Καφηρέα (Κάβο Ντόρο) με κατεύθυνση τον Πειραιά ή τα λιμάνια της Πελοποννήσου.
Οι αρχαιολόγοι σχεδιάζουν τώρα τη συστηματική ανέλκυση επιλεγμένων αγγείων για ανάλυση αρχαίου DNA και υπολειμμάτων οργανικών υλικών, προσδοκώντας να «ξεκλειδώσουν» τα μυστικά της αρχαίας οινοποιίας και των συναλλαγών σε μια εποχή βαθιάς στρατιωτικής αναταραχής.
