Η Ελλάδα θεωρείται διεθνώς μία από τις πιο ηλιόλουστες χώρες της Ευρώπης, με περισσότερες από διακόσιες πενήντα ημέρες ηλιοφάνειας τον χρόνο. Θα περίμενε λοιπόν κανείς ότι οι πολίτες της θα είχαν άριστα επίπεδα της απαραίτητης βιταμίνης D: Τα επιδημιολογικά δεδομένα όμως αποκαλύπτουν μια εντελώς αντίθετη εικόνα.
Σχεδόν επτά στους δέκα Έλληνες εμφανίζουν ανεπάρκεια ή σοβαρή έλλειψη της λεγόμενης «βιταμίνης του ήλιου» στις αιματολογικές τους εξετάσεις, δημιουργώντας ένα ιατρικό παράδοξο που απασχολεί έντονα τους ενδοκρινολόγους.
Οι σύγχρονες συνήθειες που μπλοκάρουν τη σύνθεση
Η εξήγηση βρίσκεται στον σύγχρονο αστικό τρόπο ζωής. Για να συνθέσει το ανθρώπινο δέρμα βιταμίνη D, απαιτείται άμεση επαφή με την υπεριώδη ακτινοβολία UVB: Η πλειονότητα των ανθρώπων περνά τις ώρες της μέγιστης ηλιοφάνειας κλεισμένη σε γραφεία, καταστήματα και σπίτια πίσω από γυάλινα παράθυρα, τα οποία φιλτράρουν και μπλοκάρουν εντελώς τις ακτίνες UVB.
Επιπλέον, η απολύτως σωστή και απαραίτητη χρήση αντηλιακών με υψηλό δείκτη προστασίας κατά τους καλοκαιρινούς μήνες μειώνει τη σύνθεση της βιταμίνης κατά 95%, με αποτέλεσμα τα αποθέματα του οργανισμού να παραμένουν εξαντλημένα ακόμα και μετά τις διακοπές.
Τα ύπουλα συμπτώματα και η πρόληψη
Η έλλειψη βιταμίνης D δεν εκδηλώνεται με θορυβώδη τρόπο, αλλά διαβρώνει σταδιακά την καθημερινότητα. Τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα περιλαμβάνουν ανεξήγητη χρόνια κόπωση, μυϊκή αδυναμία, συχνές λοιμώξεις του αναπνευστικού λόγω πεσμένου ανοσοποιητικού, αλλά και πεσμένη διάθεση ή μελαγχολία καθώς μπαίνει το φθινόπωρο: Η βιταμίνη D λειτουργεί περισσότερο ως ορμόνη ρυθμίζοντας δεκάδες ζωτικές λειτουργίες, συμπεριλαμβανομένης της απορρόφησης του ασβεστίου για τα οστά.
Ένας απλός αιματολογικός έλεγχος (25-OH βιταμίνη D) και, εφόσον κριθεί απαραίτητο από τον γιατρό, η λήψη συμπληρώματος σε σταγόνες, εξασφαλίζουν ότι ο οργανισμός θα μπει στον χειμώνα με πλήρη θωράκιση.
