Γράφει η Έμυ Κροκίδη*
Ο Νέος Βουτζάς, ένας από τους ωραιότερους, ημιορεινούς Οικισμούς του Πεντελικού όρους -τουλάχιστον ως την φονική πυρκαγιά του 2018- απασχόλησε, πρόσφατα, αρνητικά την επικαιρότητα.
Αφορμή ήταν ένα, απολύτως, εντοπισμένο και εντελώς περιορισμένο φαινόμενο κατολίσθησης, το οποίο παρατηρήθηκε κοντά στη Λεωφόρο Μαραθώνος, στα νοτιοδυτικά όρια του τμήματος του Οικισμού, που ανήκει στον Δήμο Ραφήνας-Πικερμίου με αποτέλεσμα να κατολισθήσει ένα σπίτι, στην οδό Καρυωτάκη. Παρόμοια φαινόμενα κατολίσθησης συμβαίνουν σε περιοχές που δεν έχουν ληφθεί μέτρα μετά τις πυρκαγιές.
Παρά τη στρεβλή δημοσιότητα και τη λάθος γενίκευση με τους πηχυαίους τίτλους που συνόδευαν ορισμένα ρεπορτάζ, ο Νέος Βουτζάς, εκτός από εκείνο το μικρό κομμάτι, ήταν και εξακολουθεί να είναι απολύτως ασφαλής χωρίς προβλήματα καθίζησης, ή κατολίσθησης.
Αντιπλημμυρικά έργα αμέσως μετά τη φωτιά
Αμέσως μετά τη φωτιά, τον Νοέμβριο του 2018, στον Οικισμό μας και συγκεκριμένα στο 80% του εδάφους του το οποίο διοικητικά ανήκει στον Δήμο Μαραθώνα, με πρωτοβουλία και υπό την πίεση του Εξωραϊστικού Συλλόγου, κατασκευάστηκαν έργα στήριξης των επιφανειακών εδαφών με κορμοδέματα και συρματοκιβώτια (σερεζανέτ).
Το αποτέλεσμα αυτής της παρέμβασης είναι ότι μέχρι σήμερα δεν έχει μετατοπιστεί ούτε ένα χιλιοστό εδάφους στον Οικισμό και δεν έχει παρουσιαστεί κανένα φαινόμενο καθίζησης ή κατολίσθησης. Υδραυλικά έργα και τοιχεία στήριξης δεν έγιναν, όπως θα έπρεπε, στην περιοχή της Ραφήνας, όπου και παρουσιάστηκε το πρόβλημα, με ευθύνη των τότε αρμοδίων.
Ο Νέος Βουτζάς σήμερα
Η φονική πυρκαγιά του 2018 άφησε πίσω της τον Οικισμό μας με 17 νεκρούς, περισσότερα από 40 σπίτια με σοβαρές ζημιές και με καμένο το 95% του φυτικού πλούτου. Ο Νέος Βουτζάς ήταν η πρώτη αστική περιοχή που συνάντησε η φωτιά, προερχόμενη από την Νταού, καίγοντας επί μία ώρα χαμηλή βλάστηση και ξερά χόρτα.
Η πυκνή βλάστηση του Οικισμού μας «έθρεψε» τη φωτιά και ο ισχυρός δυτικός άνεμος βοήθησε την πύρινη λαίλαπα να περάσει εν ριπή οφθαλμού τη Λεωφόρο Μαραθώνος, αφού βεβαίως δεν υπήρξε καμία επίγεια ή εναέρια δύναμη να την αναχαιτίσει. Όταν πέρασε στο Μάτι ήταν πολύ αργά. Τα τραγικά αποτελέσματα είναι σε όλους μας γνωστά.
Υποδομές
Το καταστροφικό πέρασμα της φωτιάς επηρέασε, εκτός όλων των άλλων και τις υποδομές της περιοχής. Τα δίκτυα κοινής ωφέλειας, ιδιαίτερα ο φωτισμός -δημοτικός και οικιακός- παρουσιάζουν ακόμη και σήμερα προβλήματα, αφού η αποκατάστασή τους έγινε μέσα σε πολύ σύντομο χρόνο τον Αύγουστο του 2018 και υπό την πίεση της ανάγκης ο κόσμος να επιστρέψει στις κατοικίες του.
Επί εβδομάδες δεν είχαμε φως, νερό, τηλέφωνο, ίντερνετ. Οι διακοπές ρεύματος είναι ακόμη και σήμερα συχνές, με αποτέλεσμα να προκαλούνται βλάβες σε συσκευές και εγκαταστάσεις. Οι σφοδροί άνεμοι που πνέουν στην περιοχή προκαλούν ζημιές στα καλώδια ενώ η συντήρηση του δικτύου είναι ανύπαρκτη.
Ο Σύλλογος σε συνεργασία με τον Δήμο Μαραθώνα έχει υποβάλει αίτημα να γίνει η μελέτη υπογειοποίησης των καλωδίων ρεύματος, ώστε να αποφεύγονται οι επιπτώσεις από τις καιρικές συνθήκες καθώς και ο κίνδυνος πυρκαγιάς. Να μην ξεχνάμε ότι στην περιοχή είχαμε τουλάχιστον τρεις περιπτώσεις πυρκαγιάς από κομμένα καλώδια της ΔΕΗ.
Στον Νέο Βουτζά, αμέσως μετά την πυρκαγιά οι κάτοικοι μαζί με το Σύλλογό μας και τη Συντονιστική Επιτροπή Συλλόγων και Κατοίκων, κατάφεραν να πάρουν την υπόθεση της αποκατάστασης του Οικισμού στα χέρια τους, αφού ο Δήμος -με την εξαίρεση κάποιων υπαλλήλων και δημοτικών συμβούλων- ήταν εκκωφαντικά απών.
Πετύχαμε πολλά, και η συσπείρωση όλων των κατοίκων για να ξαναστήσουμε στα πόδια του τον Νέο Βουτζά, μας έδωσε νέα δυναμική.
• Σε λιγότερο από 4 χρόνια στον Οικισμό μας φυτέψαμε περισσότερα από 6.000 δένδρα, πολλά όμως εκ των οποίων δεν κατάφεραν να επιβιώσουν λόγω έλλειψης εγκαταστάσεων δημοτικού ποτίσματος.
• Εγκαταστάθηκαν από τη Συν ΕΝΩΣΙΣ των Ελλήνων Εφοπλιστών, τρεις γεννήτριες στα αντίστοιχα αντλιοστάσια του Οικισμού μας, προκειμένου να μην διακόπτεται η υδροδότηση όταν «πέφτει» το ρεύμα. Δυστυχώς, από τον Ιανουάριο του 2020, που παραδόθηκαν στον Δήμο Μαραθώνα, δεν έχει επιτευχθεί η απρόσκοπτη λειτουργία τους, λόγω και των προβλημάτων ηλεκτροδότησης που αναφέραμε και της μη συνεργασίας της ΔΕΔΔΗΕ.
• Κατασκευάσαμε δύο πυροφυλάκια. Το ένα στα νότια του Οικισμού και το άλλο στο βόρειο τμήμα. Το δεύτερο είχε καταστραφεί ολοσχερώς από τη πυρκαγιά του 2018.
• Στήσαμε το μοναδικό Μνημείο αφιερωμένο στα 102 θύματα της φονικής φωτιάς.
• Προετοιμάζουμε την ανέγερση Πολιτιστικού Κέντρου στον Νέο Βουτζά, με την ευγενική χορηγία του ευεργέτη μας κ. Αθ. Μαρτίνου.
• Ανακαινίστηκαν ή κατασκευάστηκαν εξαρχής παιδικές χαρές και χώροι άθλησης, ενώ ανακατασκευάστηκε το καμένο κτίριο των γραφείων του Αθλητικού μας Κέντρου στην Α’ Είσοδο του Ν. Βουτζά.
• Τέλος, πιέσαμε και καταφέραμε μαζί με τους φορείς των άλλων πυρόπληκτων περιοχών, να εντάξουμε την αποκατάσταση του οδικού δικτύου με τα συνοδά υδραυλικά έργα, ύψους 30 εκατ. ευρώ, στην Προγραμματική Σύμβαση που υπέγραψαν οι Δήμοι Ραφήνας-Πικερμίου και Μαραθώνα με το Υπουργείο Υποδομών τον Μάρτιο του 2019.
Προγραμματική σύμβαση
Η Προγραμματική Σύμβαση βρίσκεται, από τον Ιούλιο του 2021, σε εξέλιξη. Ωστόσο, με πικρία, οι πυρόπληκτοι διαπίστωσαν, ότι τουλάχιστον 5 εκατ. ευρώ θα διατεθούν για έργα σε άλλες περιοχές, που δεν επλήγησαν από την φονική πυρκαγιά του 2018. Τα χρήματα αυτά διατέθηκαν μετά από πίεση των κατοίκων και των φορέων τους για να αποκατασταθούν οι κατεστραμμένες περιοχές και όχι για άλλους λόγους.
Οι συνοδοιπόροι μας
Σε όλη αυτή τη διαδρομή, από τα αποκαΐδια και τις στάχτες μέχρι σήμερα, είχαμε κοντά μας πολλούς φίλους και εθελοντές, όπως οι Έλληνες Εφοπλιστές με τη Συν ΕΝΩΣΙΣ και τον ΔΕΣΜΟ, τον κ. Αθ. Μαρτίνο, τους ΑΧΕΠΑ Γερμανίας, την Οργάνωση FEMMES D EUROPE, την Interamerican και πολλούς ανώνυμους και επώνυμους χορηγούς.
Μα το πιο σημαντικό ήταν ότι η καταστροφή, ιδιαίτερα τον πρώτο καιρό, μας ένωσε όλους και βοήθησε να λυθούν αρκετά γραφειοκρατικά θέματα. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν ακόμη άστεγοι συμπολίτες μας, οι οποίοι δεν έχουν ολοκληρώσει την ανέγερση ή την επισκευή των σπιτιών τους. Ενώ η πρόσφατη αύξηση των οικοδομικών υλικών έχει προκαλέσει, δυστυχώς, οικονομική ασφυξία σε όσους περιμένουν μόνο την κρατική αρωγή, για να ξαναφτιάξουν τα σπίτια τους.
Η επιθυμία μας…
Επιθυμία μας είναι ο Νέος Βουτζάς να γίνει ακόμα καλύτερος από ότι ήταν πριν τη φωτιά και πιστεύουμε ότι με τις άοκνες προσπάθειες όλων και την αγάπη των κατοίκων θα το πετύχουμε.
* Η Έμυ Κροκίδη είναι πρόεδρος του Εξωραϊστικού Συλλόγου Νέου Βουτζά «Η Πρόοδος»
