Έχει μια μαγεία η Πρωτοχρονιά που δεν τη συναντάμε σε άλλες γιορτές. Φέρνει πιο κοντά τους ανθρώπους και την οικογένεια και έρχεται σε… δόσεις καθώς ξεκινά από τα νησιά Τόνγκα, που είναι τα πρώτα που αλλάζουν χρόνο και «ολοκληρώνεται» στα μικρά νησιά των ΗΠΑ Baker και Howland, που την υποδέχονται τελευταία σε όλο τον πλανήτη και συγκεκριμένα στις 14.00 το μεσημέρι ώρα Ελλάδος, λίγο πριν δηλαδή εμείς φάμε τον αγλέορα και λιποθυμήσουμε στον πρώτο καναπέ.
Μια άλλη ιδιαιτερότητα είναι ότι ενώ για παράδειγμα στην Ευρώπη το κρύο συνήθως «ξυρίζει» και σε κάποιες χώρες ο χρόνος αλλάζει με χιόνι, στην Αυστραλία κάνεις ρεβεγιόν με μαγιό και σαγιονάρα. Υπάρχουν, όμως και κάποιες χώρες που η φετινή 1η του Γενάρη θα είναι απλώς ένα νορμάλ Σάββατο χωρίς στολισμένους δρόμους, λαμπιόνια, κάλαντα και γιορτινή διάθεση.
Είναι αρκετά περισσότερες αλλά για να μη σας… μουρλάνουμε με Καμπόντια, Αιθιοπία, Μογγολία και Σρι Λάνκα, επιλέξαμε πέντε από αυτές που κάνουν Πρωτοχρονιά σε παντελώς… άσχετη για μας ημερομηνία.
Κίνα
Ανάμεσα στα πολλά διαφορετικά που έχει η Κίνα με τον υπόλοιπο κόσμο, είναι και η Πρωτοχρονιά της. Πρόκειται για μεταβλητή γιορτή που ονομάζεται και Φεστιβάλ της Άνοιξης και γιορτάζεται για δύο εβδομάδες, στο διάστημα μεταξύ 21 Ιανουαρίου και 20 Φεβρουαρίου.
Οι Κινέζοι δίνουν μεγάλη αξία στην οικογένεια κι αυτές οι μέρες είναι αφιερωμένες σε συγγενείς και πολύ στενούς φίλους. Πολύ σημαντικά έθιμα θεωρούνται η διακόσμηση των δρόμων με φανάρια και οι πολύχρωμες παρελάσεις, στις οποίες οι πολίτες συμμετέχουν με την πίστη και την ελπίδα ότι τα χρώματα θα τους φέρουν καλή τύχη. Η κινεζική Πρωτοχρονιά είναι κάθε χρόνο αφιερωμένη σε ένα ζώο που έχει σημασία στο σεληνιακό ημερολόγιο και το 2022 θα είναι το ΄Έτος της Τίγρη.
Νότια Κορέα
Η κορεατική Πρωτοχρονιά, γνωστή και ως Seol-nal γιορτάζεται τον Ιανουάριο ή τον Φεβρουάριο, στη δεύτερη νέα σελήνη μετά το χειμερινό ηλιοστάσιο. Οι εορτασμοί διαρκούν τρεις ημέρες και οι Κορεάτες συνηθίζουν να μαζεύονται οικογενειακά σε κάποιο σπίτι το οποίο και καθαρίζουν επιμελώς, για να το απαλλάξουν από τα κακά πνεύματα.
Κάνουν, δε, ένα τελετουργικό, κατά το οποίο προσφέρουν ένα γεύμα στους προγόνους τους, αποδίδουν σεβασμό στους ηλικιωμένους της οικογένειας και όλοι μαζί τρώνε ένα παραδοσιακό πρωινό με ζωμό βοδινού και κέικ ρυζιού. Η κορεατική πρωτοχρονιά είναι η χαρά των παιδιών αφού παραδοσιακά πετούν χαρταετό ή παίζουν ένα παραδοσιακό παιχνίδι με μπαστούνια που ονομάζεται γιουτ νόρι.
Ιράν
Η ιρανική πρωτοχρονιά, γνωστή και ως Νορούζ, γιορτάζεται κάθε Μάρτιο και είναι η πρώτη μέρα στο ιρανικό ημερολόγιο. Η Νορούζ σημαίνει «νέα μέρα» και συμπίπτει με την εαρινή ισημερία, η οποία σηματοδοτεί το ξεκίνημα της άνοιξης. Πρόκειται για μια πολύ σημαντική γιορτή που έχει τις ρίζες της στον Ζωροαστρισμό, μια αρχαία περσική θρησκεία. Στις μέρες μας βέβαια, θεωρείται περισσότερο ως η αφορμή για «νέο ξεκίνημα», παρά μια καθαρά θρησκευτική γιορτή.
Η Νορούζ διαρκεί περίπου δύο εβδομάδες και οι Ιρανοί περνούν αυτό το διάστημα κατά κύριο λόγο οικογενειακά, κάνοντας διάφορες δραστηριότητες που θεωρούν ότι θα τους βοηθήσουν για μια νέα αρχή, όπως για παράδειγμα να καθαρίσουν και να πλύνουν ρούχα. Αξίζει να σημειωθεί ότι παρότι το Ιράν είναι μια χώρα που ζει υπό αυστηρούς θρησκευτικούς κανόνες, επιτρέπεται ο εορτασμός της Πρωτοχρονιάς και την 1η Ιανουαρίου για τις χριστιανικές εθνικές μειονότητες.
Σαουδική Αραβία
Ο πρώτος μήνας του σεληνιακού μουσουλμανικού ημερολογίου ονομάζεται Μουχαράμ και η πρώτη του μέρα θεωρείται η Πρωτοχρονιά των μουσουλμάνων, που τιμούν τη μετανάστευση του Μωάμεθ από τη Μέκκα στη Μεδίνα.
Τα έτη του μουσουλμανικού ημερολογίου είναι σεληνιακά και αποτελούνται από 12 μήνες, οι οποίοι περιλαμβάνουν είτε 30 είτε 29 ημέρες και αρχίζουν κατά προσέγγιση από τη φάση της Νέας Σελήνης.
Κάθε έτος αποτελείται από 354 ή 355 ημέρες και η γιορτή είναι κινητή. Το 2021, η Πρωτοχρονιά ήταν στις 9 Αυγούστου, ενώ φέτος, σύμφωνα με το Γρηγοριανό Ημερολόγιο, θα είναι στις 30 Ιουλίου με τον μουσουλμανικό κόσμο να εισέρχεται στο έτος 1444.
Εδώ τα πράγματα είναι εντελώς διαφορετικά συγκριτικά με το Ιράν, καθώς στους δρόμους υπάρχει θρησκευτική αστυνομία που περιπολεί αναζητώντας άτομα που παραβιάζουν τους θρησκευτικούς κανόνες, ενώ απαγορεύεται να γιορταστεί από οποιονδήποτε η Πρωτοχρονιά την 1η του Γενάρη
Ισραήλ
Το Ρος Χασανά, που σημαίνει «αρχή της χρονιάς» είναι ένας διήμερος εορτασμός που ξεκινά το δειλινό της πρώτης ημέρας του μήνα Τισρί (Σεπτέμβριο σύμφωνα με το Γρηγοριανό Ημερολόγιο).
Η Εβραϊκή Πρωτοχρονιά έχει έντονο θρησκευτικό χαρακτήρα και αφιερώνεται κατά κύριο λόγο στην προσευχή και την μετάνοια.
Οι Εβραίοι γιορτάζουν τρώγοντας ένα τσουρέκι που ονομάζεται challah και συμβολίζει τη συνέχεια της ζωής, καθώς και μήλα βουτηγμένα σε μέλι, για να είναι γλυκό και υγιές το νέο έτος. Στα τραπέζια περιλαμβάνονται, επίσης, γεύματα με σπανάκι, μαυροφάσουλα, χουρμάδες, κολοκύθια και πράσο, ενώ το κυρίαρχο ποτό είναι το κρασί.
