Γράφει ο Νίκος Εμμανουήλ

Η καταστροφή στο Μάτι μάς βρήκε απροετοίμαστους. Μήπως ήρθε η ώρα για την κοινωνία των πολιτών να εμπλουτίσει με ιδέες τον κρατικό σχεδιασμό;

Απέχει δεν απέχει 500 μέτρα το Κόκκινο Λιμανάκι από το σπίτι που μένω. Το απόγευμα της μεγάλης φωτιάς ήμουν εκεί, μέχρι την ώρα που έφτασε στη πόρτα μας ο συναγερμός για εκκένωση.

Έχουν γραφτεί πολλά, που δεν απαλύνουν τον ιερό πόνο της απώλειας τόσων πολλών. Δε θα προσθέσω τίποτα σ’ αυτά που ειπώθηκαν. Θα μοιραστώ μαζί σας μια πρόταση, μήπως την επόμενη φορά είμαστε περισσότερο υποψιασμένοι.

Ας ξεκινήσουμε λοιπόν με μια διαπίστωση. Δυο είναι οι φωτιές που μας κατακαίνε.

• Αυτές του Mελτεμιού, που είναι οι συνηθισμένες και

• Αυτή η μία του Πουνέντη, που «έφαγε» το Μάτι.

Ο Δυτικός άνεμος, ο Πουνέντης των ναυτικών, είναι σπάνιος στη περιοχή μας. Οι Υδραίοι ναύτες τον ξέρουν καλά. Βουλιάζει καράβια στο λιμάνι απ’ την αντάρα που προκαλεί. Κρατάει λίγο και είναι δυνατός. Το ίδιο ήταν και στην περίπτωσή μας.

Ο συνδυασμός, λοιπόν, Πουνέντη με φωτιά, φέρνει πρώτα τον καπνό, με κατεύθυνση από τη στεριά προς τη θάλασσα. Η φυσιολογική αντίδραση, δεν είναι να πας προς την πηγή που έρχεται ο καπνός, αλλά να τρέξεις να τον αποφύγεις. Προς τη θάλασσα πήγαν, και σωστά, πολλοί απ’ τους συμπολίτες μας. Προς τα εκεί θα τρέξουν οι περισσότεροι αν ξαναγίνει το ίδιο κακό. Ο καπνός δεν αντέχεται, οι αντοχές για ανάσες φτάνουν το μακρύτερο μέχρι την παραλία. Εδώ, λοιπόν, στην παραλία πρέπει να γίνει η διάσωση, αλλά πώς; Εδώ στην περιοχή μας, ο Πουνέντης έχει ένα καλό, που δεν το έχει το Μελτέμι. Δεν θαλασσώνει η παραλία, δεν έχει κυματισμό.

Τη μαύρη μέρα της φωτιάς στο Μάτι, τα κύματα άρχιζαν χίλια μέτρα από το Κόκκινο Λιμανάκι. Αν δείτε τις φωτογραφίες εκείνης της ημέρας με τους ανθρώπους στη θάλασσα, θα το διαπιστώσετε. Ισχύς ανέμου επτά μποφόρ, αλλά η θάλασσα ήρεμη. Για τους ναυτικούς η συνθήκη είναι άριστη για προσέγγιση πλοίου διάσωσης. Έχουμε όλοι την εικόνα της «θάλασσας» απελπισμένων στο Μάτι. Πόσο θα άλλαζε τα πράγματα, ένα κατάλληλο πλοίο, στο οποίο θα μπορούσαν να επιβιβαστούν και να προφυλαχθούν απ’ τον καπνό, όσοι βρίσκονταν στη θάλασσα και όχι μόνο. Ας μην αγνοούμε το γεγονός ότι ένα μεγάλο πλοίο, λειτουργεί ως αξιόπιστο σημείο καταφυγής για μια ευρύτερη περιοχή.

Υπάρχουν τέτοια πλοία στη περιοχή μας;

Τα καράβια αυτά είναι οι λεγόμενες «παντόφλες» και ελλιμενίζονται στο λιμάνι της Αγίας Μαρίνας. Στην επικράτεια δηλαδή του Δήμου Μαραθώνα. Είναι τα ferryboat που εξυπηρετούν τη γραμμή Αγία Μαρίνα – Νέα Στύρα. Τα πλοία αυτά μπορούν να καλύψουν την απόσταση μέχρι το Κόκκινο Λιμανάκι σε λιγότερο από μία ώρα. Στον χάρτη φαίνονται οι αποστάσεις της Αγίας Μαρίνας από «επίμαχα» σημεία.

Μπορούν να προσεγγίσουν, αυτά τα πλοία με ασφάλεια σε περιοχές, που πρέπει να εκκενωθούν;
Τα πλοία αυτά έχουν τη δυνατότητα να προσεγγίζουν σε αβαθή. Η πλώρη δεν «τραβάει νερά» και με τη συνθήκη του στεριανού ανέμου η προσέγγιση είναι ελεγχόμενη. Βέβαια, για όλα αυτά μπορεί να υπάρξει κατάλληλη προετοιμασία και να επιλεγούν από πριν τα σημεία εκκένωσης. Να γίνουν δηλαδή ασκήσεις προσέγγισης σε περίοδο προετοιμασίας.

Ποιος είναι ο βασικός ρόλος ενός τέτοιου πλοίου στη διάσωση των πυρόπληκτων;

Καταρχάς, το πλοίο μπορεί να γίνει σημείο ασφαλούς καταφυγής. Εντοπίζεται μέσα στον καπνό από χαρακτηριστικό συριγμό και έτσι αποτρέπεται η προσπάθεια χρήσης αυτοκινήτων, που εμποδίζουν τις επιχειρήσεις πυρόσβεσης.

Το πλοίο, επίσης, διαθέτει σύστημα ηχητικών αναγγελιών, με αποτέλεσμα να μπορεί να ενημερώνει και να συντονίζει τις κινήσεις ανθρώπων, που βρίσκονται σε ακτίνα τουλάχιστον 200 μέτρων.

Θα πρέπει να είναι σχεδιασμένη και η πλαισίωση του πλοίου με εθελοντές κατόχους φουσκωτών σκαφών, που θα έχουν ως πρώτη ενέργεια την επιβίβαση στο πλοίο γιατρών με ιατροφαρμακευτικό υλικό. Ένα ιατρείο Πρώτων Βοηθειών θα μπαίνει άμεσα σε λειτουργία.

Η χωρητικότητα των πλοίων σωτηρίας είναι μεγαλύτερη από 1.000 επιβάτες, με τους ευπαθέστερους να μπορούν να φιλοξενούνται στο σαλόνι, όπου προστατεύονται και από τον καπνό. Προσιτό σημείο αποβίβασης, το λιμάνι της Ραφήνας.

Γνωστοποίηση προς τους πολίτες για το πώς θα φτάσουν στα πλοία αυτά σε περίοδο ανάγκης θα έχει γίνει έγκαιρα με όλα τα διαθέσιμα μέσα πληροφόρησης, όπως και με το 112.

Για λόγους ενίσχυσης της ανάγκης για εξέταση ενός τέτοιου σχεδιασμού εκκένωσης, θα θυμίσουμε τις δηλώσεις από τον ίδιο τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας, μετά τη φωτιά στο Μάτι, για αρματαγωγά πλοία του Ναυτικού που ενώ θα μπορούσαν να βοηθήσουν, ήταν σε απόσταση απαγορευτική.

Και για να μη μείνει καμία παρανόηση, τονίζουμε ότι όλες αυτές οι ενέργειες είναι δυνατές μόνο σε συνδυασμό συνθηκών φωτιάς και Δυτικού ανέμου, όπως δηλαδή ήταν αυτή στο Μάτι. Σημεία, που θα μπορούσαν να ληφθούν υπόψιν είναι το Ζούμπερι, το Σέσι, που δεν έχει καμία οδό διαφυγής και οι Μαρίκες στη Ραφήνα.

Η ελπίδα όλων να μην ξαναγίνει το κακό είναι δεδομένη. Η υποχρέωση, όμως, να το δούμε ως ένα ενδεχόμενο που πρέπει να μας κινητοποιεί, είναι επιτακτική.