του Στέλιου Μαρκάκη

Ο Στέλιος Μαρκάκης είναι δημοσιογράφος, εδώ και πάνω από τρεις δεκαετίες. Έχει δουλέψει σε MEGA και NOVA, καθώς και σε πολλά ραδιόφωνα, εφημερίδες, περιοδικά και ιστοσελίδες. Από μικρό παιδί επισκεπτόταν τακτικότατα την Ανατολική Αττική, όπου και ζει μόνιμα εδώ και πάνω από 20 χρόνια.


 

Καλά. Δεν το έχω ακούσει και σε λίγες περιπτώσεις, ούτε για λίγες αφορμές στη ζωή μου. Αλλά το «είσαι τρελόοοοος» στα σχόλια κάτω από κάθε ανάρτησή μου στο Facebook ή στο Instagram που αφορά βουτιά μου στη χειμωνιάτικη θάλασσα, πρέπει να βγαίνει πιο αυθόρμητα από κάθε άλλο.

Το παραδέχομαι, λοιπόν. Είμαι πράγματι τρελός. Όχι, όμως, επειδή βουτάω Δεκέμβρη, Γενάρη, Φλεβάρη μήνα. Αλλά επειδή, με την ωραιότερη θάλασσα της Αττικής μέσα στα πόδια μας εδώ που ζούμε, μόλις εφέτος πίεσα και κατάφερα τον εαυτό μου να το πετύχει –αν μη τι άλλο για να ξεχνάω τον… Δήμαρχο που έχουμε, εδώ που ζούμε (αλλά αυτό είναι άλλο θέμα, γι’ άλλη φορά)!

Τα προηγούμενα «φλερτ» μου με τη χειμερινή κολύμβηση είχαν όριο τις αρχές Δεκεμβρίου. Πρακτικώς, είναι εκεί γύρω που βρίσκεσαι αντιμέτωπος με το σωματικό «όριο» των 15 βαθμών θερμοκρασίας νερού, 20 κάτω από τη συνήθη θερμοκρασία του δέρματός μας. Εκεί είναι που απαιτείται, λοιπόν και λίγη επιμονή, λίγο θάρρος και λίγη οργάνωση για να καταφέρεις να μη σταματήσεις τις βουτιές.

Έτσι, σιγά σιγά, θα «εγκλιματίζεσαι», όπως είναι η επιστημονική ορολογία, στις χαμηλές θερμοκρασίες και μπορείς να συνεχίσεις χωρίς πρόβλημα και τους πιο κρύους μήνες για το νερό: Γενάρη, Φλεβάρη, Μάρτη. Πιστέψτε με, έχεις ένα σωρό καλούς λόγους να το κάνεις. Αλλά πάντοτε με προσοχή και υπευθυνότητα. Η θάλασσα απαιτεί μόνιμο και διαρκή σεβασμό, όλο το χρόνο και η χειμωνιάτικη ακόμη μεγαλύτερο, διότι στους συνήθεις κινδύνους προστίθεται κι αυτός του κρύου, μέσα ή έξω απ’ το νερό.

Οι χρυσοί κανόνες

Αν θέλουμε να βάλουμε χρυσούς κανόνες, είναι οι εξής -πέρα από τον… αδαμάντινο, ότι η υπερβολή κάθε είδους βλάπτει:

  • Οπωσδήποτε «εγκλιματιζόμαστε» σταδιακά (δηλαδή βουτάμε τακτικά αφότου το νερό αρχίζει και κρυώνει σιγά σιγά, από τον Οκτώβριο και μετά).
  • Σιγουρευόμαστε νωρίτερα ότι η γενική υγεία μας είναι καλή και ότι η αρτηριακή μας πίεση κινείται εντός των νορμάλ ορίων.
  • Δεν μένουμε στο νερό ούτε λεπτό παραπάνω απ’ όσο νιώθουμε άνετα να μείνουμε.
  • Βγαίνοντας, στεγνώνουμε αμέσως κεφάλι, σώμα και άκρα και ντυνόμαστε πολύ καλά -πιο βαριά απ’ όσο επιβάλουν οι καιρικές συνθήκες.
  • Ιδανικά, δεν βουτάμε μόνοι μας αλλά με παρέα, μέσα ή έξω από το νερό.
  • Εάν έχουμε κάποια σχετική ευαισθησία βουτάμε με σκούφο, γάντια και κάλτσες κατάδυσης.

Τα οφέλη

Τα οφέλη, πέρα απ’ όσα έτσι κι αλλιώς προσφέρει η κολύμβηση, ειδικά σε θαλασσινό νερό, είναι πολλά και επιστημονικώς τεκμηριωμένα, με κυριότερα τα παρακάτω:

  • Μοναδικό αίσθημα τόνωσης, ευφορίας και ευεξίας (λόγω έκκρισης ενδορφινών, που είναι τα φυσικά παυσίπονα του σώματος, αλλά και διέγερσης του αυτόνομου νευρικού συστήματος, συμπαθητικού και παρασυμπαθητικού, που μεταφράζεται, μεταξύ άλλων, σε έκκριση ντοπαμίνης, νευροδιαβιβαστή της «ανταμοιβής» και σεροτονίνης, νευροδιαβιβαστή της «ευτυχίας»).
  • Ενίσχυση του ανοσοποιητικού (το «σοκ» από το κρύο νερό διεγείρει την παραγωγή λευκών αιμοσφαιρίων).
  • Βελτίωση της γενικότερης φυσικής κατάστασης και κυρίως του κυκλοφορικού.
  • Αυξημένη αντοχή στο κρύο.
  • Συγκρίσιμα οφέλη μ’ αυτά που έχει και η κρυοθεραπεία σε μώλωπες, εκχυμώσεις, φλεγμονές αρθρώσεων, αποκατάσταση τραυματισμών κ.λπ. (Κάποιοι λένε ότι κάνει θαύματα και για την κυτταρίτιδα -αλλά ξέρετε πως πάει: αν θέλεις μια γυναίκα να κάνει οτιδήποτε, αυτό της λες για να την πείσεις, οπότε δάχτυλο στη φωτιά δε βάζω. Στο παγωμένο νερό, ναι!;

Και λίγα ενδιαφέροντα ακόμη

Μην μπλέξουμε με πυκνότητες, αγωγιμότητες κ.λπ. Είναι γεγονός: το νερό απορροφά θερμότητα από το (πιο ζεστό) δέρμα σχεδόν 20 φορές πιο αποτελεσματικά και τουλάχιστον τέσσερις φορές πιο γρήγορα απ’ ότι ο αέρας. Γι’ αυτό και οι, π.χ. 24 βαθμοί θερμοκρασίας περιβάλλοντος είναι ευχάριστοι, ενώ η αντίστοιχη θερμοκρασία νερού δίνει την αίσθηση του πολύ δροσερού.

Σχετικώς, όταν το νερό είναι από 37 έως 21 βαθμούς (η επιτρεπτή θερμοκρασία πισίνας σε επίσημους αγώνες είναι από 28 έως 25) η συντριπτική πλειονότητα των ανθρώπων το βρίσκει από πολύ ζεστό έως πάρα πολύ δροσερό ή και «κρύο» ακόμη, αλλά γενικώς καλά ανεκτό.

Από τους 21 βαθμούς και μέχρι τους 15, οι περισσότεροι το βρίσκουν από «κρύο» ως «πολύ κρύο» ή και «παγωμένο» και, σε κάθε περίπτωση η αναπνοή αρχίζει και επηρεάζεται. Η βουτιά σε νερά μ’ αυτή τη θερμοκρασία πρέπει να αντιμετωπίζεται με μεγάλη προσοχή.
Κάτω από τους 15 βαθμούς, οι πιθανότητες να αντιμετωπίσει έως και πολύ σοβαρά προβλήματα κάποιος μη «εγκλιματισμένος» είναι μεγάλες και κανείς δεν πρέπει να το δοκιμάσει απότομα και χωρίς προετοιμασία.

Κάτω απ’ τους 5 βαθμούς στα πιθανά προβλήματα του αναπνευστικού προστίθεται και ο πολύ έντονος πόνος στο δέρμα και το κεφάλι. (Στους 0 βαθμούς, μη βουτήξετε: θα έχει γίνει πάγος το νερό και θα χτυπήσετε.)

Για να έχουμε ένα μέτρο σύγκρισης, το πιο κρύο νερό που συνάντησα εγώ εφέτος ως τώρα, ήταν στις 26 Ιανουαρίου (12,8 βαθμοί) και πιο πριν στις 23 Δεκεμβρίου (13,8). Κάτω από το «κρίσιμο όριο» των 15 έπεσε γύρω στις 15 Δεκεμβρίου. Και οι «παλιοί» μου λένε ότι γενικώς, σε μονοψήφιο αριθμό δε φτάνει ποτέ.

Τα ξέρετε όλα πια. Καιρός (κρύος) να γίνουμε περισσότεροι οι «τρελοί», λοιπόν. Ε;